Më shumë se thjesht AI: Pse viti 2025 shënoi fundin e teknologjisë që njihnim?

Viti 2025 shënoi një pikë kthese ku teknologjia pushoi së qeni thjesht një mjet dhe u bë një bashkëpunëtor aktiv në jetën tonë. Nga Inteligjenca Artificiale që “arsyeton” deri te robotët që po hyjnë në shtëpitë tona, ky vit ka qenë i jashtëzakonshëm.

Ja një përmbledhje e ngjarjeve dhe trendeve kryesore që dominuan botën e teknologjisë gjatë vitit 2025:

1. Epoka e “Agentic AI”: Inteligjenca që Vepron

Nëse viti 2024 ishte viti i chatbot-eve, 2025-a ishte viti i Agjentëve të AI. Këto nuk janë thjesht programe që kthejnë përgjigje, por sisteme që mund të kryejnë detyra komplekse në emër të përdoruesit.

Aftësitë e reja: Agjentët e AI tani mund të rezervojnë fluturime, të shkruajnë dhe të testojnë kode softuerike, e madje të menaxhojnë projekte të tëra pa mbikëqyrje të vazhdueshme.

DeepSeek dhe Rivaliteti: Modeli DeepSeek R1 nga Kina tronditi tregun duke ofruar performancë të lartë me kosto shumë më të ulët, duke sfiduar dominimin e gjigantëve amerikanë si OpenAI dhe Google.

2. Robotika: Nga Fabrikat në Shtëpi

Viti 2025 do të mbahet mend si koha kur robotët humanoidë filluan të bëhen realitet komercial.

Robotët Polifunksionalë: Për herë të parë pamë robotë që nuk bëjnë vetëm një punë, por mund të ndihmojnë në spitale, të rregullojnë rafte në dyqane, apo edhe të ndihmojnë me punët e shtëpisë.

Bashkëpunimi Njeri-Makinë: Robotët e rinj përdorin “world models” (modele të botës) që u lejojnë atyre të kuptojnë hapësirën fizike dhe të ndërveprojnë me njerëzit në mënyrë më të sigurt dhe natyrale.

3. Revolucioni i Infrastrukturës: Datacentrat dhe Energjia

Kërkesa masive për AI çoi në një garë globale për ndërtimin e infrastrukturës.

Investime Trilionëshe: Kompanitë si Microsoft dhe Amazon derdhën dhjetëra miliarda dollarë në vende si India dhe Azia Juglindore për të ndërtuar qendra të dhënash (datacenters).

Energjia Nukleare: Për të furnizuar këto “pajisje gjigante”, pamë një rikthim të fuqishëm te energjia bërthamore, veçanërisht me fokusin te reaktorët e vegjël modularë (SMRs).

4. Bioteknologjia dhe Shëndetësia

Shkenca dhe teknologjia u bashkuan për të sjellë zgjidhje që dikur dukeshin si fantastiko-shkencore:

Antibiotikët e AI: Studiuesit e MIT përdorën inteligjencën artificiale për të projektuar antibiotikë të rinj që luftojnë bakteret rezistente ndaj ilaçeve.

Gjymtyrët Bionike: U prezantuan gjunjë bionikë inteligjentë që lejojnë personat me amputime të ngjisin shkallët dhe të shmangin pengesat në mënyrë pothuajse natyrale.

5. Hapsira dhe Lidhshmëria Satelitore

Internet kudo: Starlink dhe rivalët e tij zgjeruan mbulimin, duke e bërë internetin me shpejtësi të lartë të disponueshëm edhe në zonat më të thella të globit.

Eksplorimi: Turizmi hapësinor dhe misionet drejt Hënës vazhduan të jenë në qendër të vëmendjes, me një përfshirje gjithnjë e më të madhe të sektorit privat.

Përfundimi

Viti 2025 na tregoi se jemi në fillimin e një epoke ku kufiri mes fizikës dhe digitales po zhduket. Ndërsa teknologjia po bëhet më e fuqishme, fokusi po zhvendoset te etika dhe rregullimi, për të siguruar që ky progres t’i shërbejë të gjithë njerëzimit.